Niet alleen helpen we onze stakeholders hun duurzaamheidsdoelstellingen te behalen. We werken ook aan ons eigen energieverbruik. Zo werken we aan initiatieven om onze eigen CO2-uitstoot terug te brengen door de netverliezen te verminderen.
Bij het transport en de distributie van elektriciteit gaat onvermijdelijk energie verloren door de natuurlijke weerstand van kabels, transformatoren en andere componenten van onze netten. Als er stroom door een elektriciteitskabel loopt, wordt deze immers warm. In 2009 ging ongeveer 3,4 procent van de totaal getransporteerde elektriciteit op deze manier verloren. Om genoeg energie te leveren, moeten we dus altijd meer energie transporteren dan onze klanten uiteindelijk gebruiken. Ook bij gas hebben we te maken met netverliezen. Bij een gaslek komt aardgas vrij, wat bijdraagt aan het broeikaseffect. We doen er dan ook veel aan om lekkages te voorkomen. Mochten ze onverhoopt toch ontstaan, dan zorgen we ervoor dat we ze vinden en repareren. In 2009 bedroeg het gasverlies ongeveer 0,6 procent. De CO2 voetafdruk vindt u in het onderdeel Feiten en cijfers van dit verslag.
Netverliezen vormen de grootste factor in onze CO2-emissie. Omgerekend naar CO2-equivalent bedroeg de emissie van het netverlies 563 ton van de totale emissie van 683 ton in 2009. Tot en met 2008 heeft netbeheerder Liander de ingekochte elektriciteit ‘vergroend’ door zogenaamde Garanties van Oorsprong (GvO) te kopen. GvO’s zijn gekoppeld aan pakketten duurzaam opgewekte elektriciteit. Gebleken is dat de administratieve kosten een substantieel deel uitmaken van de totale kosten voor GVO. Daarnaast draagt het, administratief, vergroenen van het netverlies niet bij aan een groter volume geproduceerde duurzame energie. Liander zoekt op dit moment naar mogelijkheden om te komen tot een effectieve bijdrage aan een duurzame energievoorziening. Dit kan zijn het duurzaam produceren dan wel laten produceren van netverlies. Liander beziet of oplossingen samen met andere netbeheerders kunnen worden ontwikkeld. Een gezamenlijk optreden in sectorverband kan hierbij meer mogelijkheden en een groter effect bieden.
Wij doen er veel aan om het netverlies te verkleinen. We vernieuwen bijvoorbeeld onze infrastructuur. Want goed materiaal kan in onze netten het technisch netverlies (beperkt) verminderen. Graag noemen we hier een aantal voorbeelden van innovaties waarmee we afgelopen jaar resultaten hebben bereikt.
In Nijmegen hebben verschillende Liander bedrijfsonderdelen afgelopen jaar hernieuwde aandacht gegeven aan een zogenaamde gasexpansieturbine. Dit is een gezamenlijke inspanning om met deze bijzondere techniek onze netverliezen deels te compenseren. In de gasexpansieturbine wordt de gasdruk stapsgewijs van 40 bar teruggebracht naar 8 bar en 3 bar. Hierbij wordt de vrijkomende energie omgezet in elektriciteit. De elektriciteit wordt zodoende opgewekt met een kleine inzet van brandstof en dus lage uitstoot van CO2. Liander gebruikt deze elektriciteit om haar deel van de netverliezen te compenseren. De turbine draait van september tot en met maart: in de winter wordt namelijk het meeste gas gebruikt. In de piekperiode stroomt er nu 35.000 m3 gas door de turbine. De vrijkomende energie wordt omgezet in 2 MW aan elektriciteit. Door gezamenlijke inzet van verschillende bedrijfsonderdelen zijn we nu een flink eind op weg om de bedrijfsvoering van dit apparaat te optimaliseren en zo een bijdrage te leveren aan de reductie van onze CO2-uitstoot.
Veilige leidingen zijn een voorwaarde voor een veilige gasdistributie. Daarom vervangen we alle leidingen als ze verouderd zijn. Normaal gesproken wordt zo’n leiding opgegraven en vervangen door een nieuwe. Maar aan het opgraven van leidingen kleven nadelen. Het risico bestaat dat andere kabels en leidingen worden beschadigd. Het graven veroorzaakt overlast doordat de straat moet worden opengebroken. Inmiddels bestaan er technieken waarmee leidingen vervangen of gerenoveerd kunnen worden zonder uitgebreid graafwerk, alle ontwikkeld in het buitenland. De zogenaamde Swagelining-techniek en de kous-techniek zijn door Alliander positief getest, zodat besloten is dat we deze techniek willen gaan toepassen als alternatief naast conventioneel vervangen.
Het zoeken naar een gaslek is een belangrijk onderdeel van het beheer van het gasdistributienet. In Nederland gebeurt dit planmatig: alle hoofd- en aansluitleidingen worden periodiek gecontroleerd. In het buitenland maken sommige gasdistributiebedrijven al enige jaren gebruik van lekdetectieapparaten, die werken op basis van lasertechnologie. Zoals de Remote Methane Leak Detector (RMLD). In opdracht van Liander heeft Kiwa Gastec onderzocht of de nauwkeurigheid en praktische toepasbaarheid van de RMLD vergelijkbaar zijn met de huidige Nederlandse methode. De vergelijking heeft plaatsgevonden zowel in een laboratoriumsetting als in het veld.
Om de hoeveelheid CO2-uitstoot in de atmosfeer terug te dringen, is energietransitie nodig naar duurzamere manieren om energie op te wekken. Alliander loopt hierin graag voorop. Daarom bereiden we ons met innovatieve concepten, samenwerkingsverbanden en technieken voor op de toekomst.
